ยื่น ภ.ง.ด.1 ภ.ง.ด.3 หรือ ภ.ง.ด.53 ล่าช้า เสียเท่าไร? เงินเพิ่ม ค่าปรับ และความรับผิด

คำตอบสั้น ๆ: หากยื่นหรือนำส่งภาษีหัก ณ ที่จ่ายตามแบบ ภ.ง.ด.1 ภ.ง.ด.3 หรือ ภ.ง.ด.53 เกินกำหนด ผู้จ่ายอาจต้องชำระภาษีที่ขาดพร้อมเงินเพิ่มร้อยละ 1.5 ต่อเดือนหรือเศษของเดือนตามมาตรา 27 และอาจมีค่าปรับอาญากรณีไม่ยื่นรายการตามกฎหมาย ส่วนความรับผิดในเงินภาษีต้องดูว่า “ไม่ได้หัก” หรือ “หักจากผู้รับไว้แล้วแต่ไม่นำส่ง” เพราะผลตามมาตรา 54 ต่างกัน

ภ.ง.ด.1 ภ.ง.ด.3 และ ภ.ง.ด.53 ใช้ต่างกันอย่างไร

แบบ	กรณีที่พบบ่อย	ข้อควรระวัง
ภ.ง.ด.1	เงินได้ตามมาตรา 40(1) และบางกรณีตาม 40(2) เช่น เงินเดือน ค่าจ้าง โบนัส	ต้องกระทบยอดกับ payroll ภ.ง.ด.1ก และหนังสือรับรอง 50 ทวิ
ภ.ง.ด.3	ภาษีหัก ณ ที่จ่ายจากการจ่ายเงินให้บุคคลธรรมดาตามประเภทที่กฎหมายกำหนด	อย่าเลือกจากคำว่า “ค่าบริการ” อย่างเดียว ต้องดูผู้รับและประเภทเงินได้
ภ.ง.ด.53	ภาษีหัก ณ ที่จ่ายจากการจ่ายเงินให้นิติบุคคลตามประเภทที่กฎหมายกำหนด	อัตราหักขึ้นกับลักษณะการจ่าย ไม่ได้เป็น 3% ทุกกรณี

บทความนี้กล่าวถึงแบบรายเดือนสำหรับการจ่ายเงินในประเทศเป็นหลัก การจ่ายให้ต่างประเทศหรือกรณีตามมาตรา 70 ใช้แบบและหลักเกณฑ์เฉพาะ จึงไม่ควรนำข้อสรุปไปใช้แทนกันโดยไม่ตรวจข้อเท็จจริง

กำหนดยื่นและนำส่งนับอย่างไร

มาตรา 52 ประกอบประกาศและแบบที่เกี่ยวข้อง กำหนดหลักให้ผู้มีหน้าที่หักยื่นรายการและนำส่งภาษีภายในเจ็ดวันนับแต่วันสิ้นเดือนของเดือนที่จ่ายเงินได้ ปัจจุบันแบบ ภ.ง.ด.1 อยู่ภายใต้หลักเกณฑ์การยื่นทางอิเล็กทรอนิกส์เป็นหลัก ส่วนวันสุดท้ายของการยื่นออนไลน์อาจได้รับการขยายตามกฎหมายที่มีผลในช่วงนั้น

วิธีที่ปลอดภัย: ตรวจปฏิทิน e-Filing ของเดือนภาษีนั้นและสถานะการชำระจริง ไม่ควรจำเพียงว่า “ออนไลน์ได้เพิ่ม 8 วัน” เพราะสิทธิขยายต้องมีฐานกฎหมายที่ยังใช้บังคับ และการส่งแบบสำเร็จไม่ได้แปลว่าการชำระเงินสำเร็จเสมอไป

เงินเพิ่ม 1.5% คำนวณอย่างไร

มาตรา 27 กำหนดให้ผู้ที่ไม่เสียหรือนำส่งภาษีภายในกำหนดเสียเงินเพิ่มร้อยละ 1.5 ต่อเดือนหรือเศษของเดือนของภาษีที่ต้องเสียหรือนำส่ง โดยไม่รวมเบี้ยปรับ เงินเพิ่มรวมต้องไม่เกินจำนวนภาษีที่ต้องเสียหรือนำส่ง หากอธิบดีอนุมัติให้ขยายเวลาและชำระภายในเวลาที่ขยาย อัตราตามมาตราอาจลดเหลือร้อยละ 0.75 ต่อเดือนหรือเศษของเดือน

ตัวอย่าง: บริษัทต้องนำส่งภาษีหัก ณ ที่จ่าย 30,000 บาท แต่ชำระช้ากว่ากำหนด 20 วัน เศษของเดือนนับเป็นหนึ่งเดือน เงินเพิ่มตามหลักทั่วไปเท่ากับ 30,000 × 1.5% = 450 บาท โดยยังต้องพิจารณาค่าปรับอาญาและข้อเท็จจริงอื่นแยกต่างหาก

ไม่ได้หัก กับหักแล้วไม่นำส่ง ผลไม่เหมือนกัน

ข้อเท็จจริง	ความรับผิดตามมาตรา 54
ไม่ได้หัก หรือหักและนำส่งไม่ครบ	ผู้จ่ายรับผิดร่วมกับผู้มีเงินได้ในภาษีส่วนที่ไม่ได้หักและนำส่งหรือส่วนที่ขาด
หักจากผู้รับไว้แล้ว แต่ยังไม่นำส่งกรมสรรพากร	ผู้มีเงินได้พ้นความรับผิดเท่าจำนวนที่ถูกหัก และผู้จ่ายรับผิดชำระจำนวนนั้นแต่ฝ่ายเดียว

ดังนั้น การพบย้อนหลังว่าไม่ได้หักภาษีไม่ได้ทำให้หน้าที่นำส่งหายไป ผู้จ่ายควรตรวจสัญญา หลักฐานจ่าย หนังสือรับรอง 50 ทวิ และยอดที่ผู้รับนำไปเครดิตภาษีก่อนแก้ไข เพื่อไม่ให้เกิดการเก็บภาษีซ้ำหรือรับรองยอดไม่ตรงข้อเท็จจริง

ค่าปรับอาญาไม่ใช่ตัวเลข 2,000 บาทตายตัว

มาตรา 35 กำหนดโทษปรับไม่เกิน 2,000 บาทสำหรับการไม่ปฏิบัติตามบทบัญญัติที่ระบุ รวมถึงหน้าที่ตามมาตรา 17 ซึ่งเป็นฐานของการกำหนดแบบรายการหลายกรณี คำว่า “ไม่เกิน” คือเพดาน ไม่ใช่อัตราที่ต้องชำระเหมือนกันทุกกรณี และเหตุสุดวิสัยเป็นข้อยกเว้นตามตัวบทที่ต้องมีหลักฐานรองรับ

หากมีพฤติการณ์เจตนาหลีกเลี่ยง ฉ้อโกง ใช้เอกสารเท็จ หรือยักยอกภาษีที่หักไว้ อาจมีความรับผิดฐานอื่นตามข้อเท็จจริง บทความนี้จึงไม่เหมารวมว่าการยื่นช้าทุกกรณีมีเพียงค่าปรับไม่เกิน 2,000 บาท

อย่านำอัตราลดเบี้ยปรับ VAT มาใช้กับภาษีหัก ณ ที่จ่าย

ภาษีหัก ณ ที่จ่ายที่นำส่งช้าตามบทความนี้มี “เงินเพิ่ม” ตามมาตรา 27 เป็นหลัก ไม่ใช่เบี้ยปรับ VAT ตามมาตรา 89 อัตราคงเสีย 2% 5% 10% หรือ 20% ตามคำสั่งลดเบี้ยปรับ VAT จึงไม่ใช่สูตรลดเงินเพิ่มของ ภ.ง.ด.1 ภ.ง.ด.3 หรือ ภ.ง.ด.53 หากต้องการของดหรือลด ต้องพิจารณาฐานกฎหมายและข้อเท็จจริงที่ใช้กับภาระนั้นโดยตรง

กรณีที่มักพลาดในทางปฏิบัติ

1. ส่งไฟล์แบบสำเร็จ แต่ตัดบัญชีธนาคารไม่สำเร็จ จึงยังมีภาษีค้าง
2. จ่ายเดือนหนึ่งแต่บันทึกและยื่นอีกเดือน ทำให้กำหนดเวลาและ 50 ทวิคลาดกัน
3. ใช้ ภ.ง.ด.3 แทน ภ.ง.ด.53 หรือใช้ ภ.ง.ด.53 กับผู้รับที่เป็นบุคคลธรรมดา
4. หัก 3% อัตโนมัติโดยไม่จำแนกเงินเดือน ค่าเช่า ค่าขนส่ง ค่าโฆษณา หรือเงินได้ประเภทอื่น
5. ยื่นยอดภาษีเป็นศูนย์แล้วเข้าใจว่าไม่มีหน้าที่ตรวจเงินได้ที่ต้องรายงาน
6. แก้เฉพาะแบบรายเดือน แต่ไม่แก้ 50 ทวิ ภ.ง.ด.1ก บัญชีเจ้าหนี้ หรือข้อมูลผู้รับเงินให้ตรงกัน

เช็กลิสต์เมื่อตรวจพบว่ายื่นล่าช้าหรือยอดขาด

1. ระบุวันที่จ่ายเงินจริง ผู้รับเงิน ประเภทเงินได้ และแบบที่ถูกต้อง
2. ตรวจว่าเคยยื่นแบบเดิมและชำระแล้วหรือไม่ เพื่อเลือกแบบปกติหรือเพิ่มเติมให้ถูก
3. คำนวณภาษีที่ขาดและเงินเพิ่มจากวันครบกำหนดตามกฎหมายถึงวันชำระจริง
4. ตรวจสถานะใบรับแบบ เลขอ้างอิง และรายการตัดบัญชี ไม่ใช้เพียงภาพหน้าจอส่งแบบ
5. แก้หนังสือรับรอง 50 ทวิ รายงานบัญชี และแบบประจำปีที่เกี่ยวข้องให้สอดคล้อง
6. เก็บหลักฐานเหตุขัดข้อง หนังสือกรมสรรพากร และใบเสร็จชำระภาษี

แหล่งอ้างอิงทางการ

• ประมวลรัษฎากร มาตรา 27 เรื่องเงินเพิ่ม

• ประมวลรัษฎากร มาตรา 52–54 เรื่องการนำส่งและความรับผิดของผู้จ่าย

• ประมวลรัษฎากร มาตรา 35 เรื่องโทษปรับ

• คำสั่งกรมสรรพากรที่ ป.91/2542 เรื่องการหักและนำส่งภาษี ณ ที่จ่าย

• ระบบ e-Filing และประกาศบริการล่าสุดของกรมสรรพากร

คำค้นที่เกี่ยวข้อง: ยื่น ภ.ง.ด.1 ล่าช้า, ยื่น ภ.ง.ด.3 ล่าช้า, ยื่น ภ.ง.ด.53 ล่าช้า, เงินเพิ่มภาษีหัก ณ ที่จ่าย, ค่าปรับ ภ.ง.ด.53, ลืมหักภาษี ณ ที่จ่าย, หักแล้วไม่นำส่ง, ภาษีหัก ณ ที่จ่ายค้าง

ตรวจสอบข้อมูล ณ วันที่ 7 ตุลาคม 2569 บทความนี้อธิบายหลักทั่วไป การแก้ไขจริงต้องตรวจประเภทผู้รับ ประเภทเงินได้ วันที่จ่าย แบบเดิม ยอดที่หัก หลักฐานชำระ และกฎหมายขยายเวลาที่ใช้กับเดือนภาษีนั้น